വെയിലിന്‍റെ നിഴല്‍ പോലെ - മുരുകേഷ് പനയറയുടെ നോവല്‍ അഞ്ചാം അദ്ധ്യായം

വെയിലിന്‍റെ നിഴല്‍ പോലെ – മുരുകേഷ് പനയറയുടെ നോവല്‍ അഞ്ചാം അദ്ധ്യായം

ഏപ്രില്‍ മൂന്നാം തീയതിയിലെ പകല്‍ ഏറെ തെളിച്ചമുള്ളതായിരുന്നു. കാലാവസ്ഥാ പ്രവചനമനുസരിച്ച് അന്നേ ദിവസം 23 ഡിഗ്രീ സെല്‍ഷ്യസ് വരെ ചൂടുണ്ടാകാന്‍ ഇടയുണ്ടെന്ന് റിസോര്‍ട്ടില്‍ നിന്ന് സൂചന ലഭിച്ചു. ഗൂഗിള്‍ ചെയ്തു അത് ശരിയാണെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തുക കൂടി ചെയ്തു ഏഞ്ചല. നീതുവും ഇക്കാര്യം മനസ്സിലാക്കിയിരുന്നു. ഏപ്രില്‍ ആദ്യവാരം അത്തരമൊരു കാലാവസ്ഥ പുതുമയുള്ളതാണ്.
അന്നേ ദിവസം റിസോര്‍ട്ടില്‍ തന്നെ ചെലവഴിക്കാനാണ് അവര്‍ തീരുമാനിച്ചത്.
പ്രാതല്‍ കഴിഞ്ഞ ശേഷം റിസോര്‍ട്ടിലും അതിനോട് ചേര്‍ന്നുള്ള തോട്ടങ്ങളിലും ഉലാത്തുക. തോട്ടങ്ങള്‍ ഏറെയും പുല്‍ത്തകിടി വച്ചുപിടിപ്പിച്ച് ഇരിപ്പിടങ്ങള്‍ ഒരുക്കിയവയാണ്. ഓറഞ്ച് നാരകം എന്നിവയാണ് പ്രധാനമായും ചെടികള്‍. അവയുടെ നിരകള്‍ക്ക് ഇടയില്‍ ഹ്രസ്വകാല ആയുസ്സുള്ള പച്ചക്കറി ചെടികള്‍. വളരെ ശ്രദ്ധയോടെ പരിപാലിക്കപ്പെടുന്ന ആ തോട്ടം കാര്‍ഷിക വിളകള്‍ ഉണ്ടാക്കുന്നതിനൊപ്പം ഹരിതഭംഗി സംരക്ഷിക്കുന്നതിന് കൂടി പ്രാധാന്യം കൊടുത്തിട്ടുള്ളതാണ്.

തോട്ടങ്ങളുടെ അതിര്‍ത്തിക്കപ്പുറത്ത് ക്വാഡ് ബൈക്കുകളുടെ ട്രാക്കാണ്. റിസോര്‍ട്ടുമായി ബന്ധപ്പെട്ട വിനോദങ്ങളില്‍ ഒന്നാണത്. മൂന്നാം ദിവസം സുജന്യമായി ഉള്ള എസ്‌കര്‍ഷനില്‍ ആ സ്ഥലം സന്ദര്‍ശിക്കാനും മത്സ്യബന്ധനം കാണുന്നതിനും ഉള്ള അവസരം ഉണ്ടാകും എന്ന് അറിയിച്ചിരുന്നു.

തോട്ടങ്ങളില്‍ കറങ്ങി നടന്നശേഷം വെയില്‍ മൂക്കുന്ന നേരം തിരികെ വന്ന് നീന്തല്‍ക്കുളക്കരയില്‍ നേരം ചെലവിടാനാണ് ഏഞ്ചല തീരുമാനിച്ചത്. ആ വിവരം അവര്‍ നീതുവിനോട് പറഞ്ഞു. നീതു ഒപ്പം കൂടാം എന്ന് സമ്മതിച്ചു.
‘അമ്മാ.. നിങ്ങള്‍ ഇടയ്ക്കിടെ ആര്‍തറെക്കുറിച്ച് പറയുന്നുവല്ലോ….’
പൊരിച്ചെടുത്ത കൂണുകളില്‍ ഒന്ന് ഫോര്‍ക്കുകൊണ്ട് കൊരുത്തെടുക്കുന്നതിനിടയില്‍ അസ്വാഭാവികതകള്‍ തോന്നിക്കാതെ നീതു സംഭാഷണം തുടങ്ങി.

ഏഞ്ചല കോഫീ കപ്പു താഴെ വച്ചു.
ഒരു കഷണം കടലാസ്സുകൊണ്ട് ചുണ്ടുകള്‍ ഒപ്പിയിട്ട് അവര്‍ ഇടയ്ക്കു കയറി പറഞ്ഞു
‘നില്ല്….നില്ല് …നീയെന്നെ എന്താ വിളിച്ചത്?’
ആ വൃദ്ധ ശബ്ദം കാതരമായിരുന്നു.
‘അമ്മാ എന്ന്… അങ്ങനെ വിളിക്കുമോ എന്നെന്നോട് ഇന്നലെ ചോദിച്ചില്ലേ? രാത്രി മുഴുവന്‍ ഞാനാലോചിച്ചു. വിളിച്ചേക്കാമെന്നു തീരുമാനിച്ചു.’
ശബ്ദത്തില്‍ അവള്‍ മനപ്പൂര്‍വ്വം കുസൃതി കുത്തിനിറച്ചു. എന്നിട്ട് കണ്ണെടുക്കാതെ അവള്‍ ഏഞ്ചലയുടെ ഭാവങ്ങള്‍ നിരീക്ഷിച്ചു.

ജലം കൊണ്ട് ഭാരംവച്ച ഒരു കരിനീല മുകില്‍ മാല ആ കണ്ണുകളില്‍ക്കൂടി പറന്നു മറഞ്ഞു.
അവര്‍ കണ്ണുതുടച്ചു.
എന്നിട്ട് വീണ്ടും ഒരു കവിള്‍ കോഫി കുടിച്ചു.
‘നല്ലത്. നന്ദി. രാത്രി മുഴുവന്‍ ചിന്തിച്ചു എന്നല്ലേ പറഞ്ഞത്. അപ്പോള്‍ അവനോടു പറഞ്ഞുകാണും, അല്ലെ?’
നീതു തന്മയത്വത്തോടെ ജാള്യത മറച്ചു.
ശരിയാണ് അവരുടെ ഊഹം.
താന്‍ ഗോവിന്ദിനോട് അതെപ്പറ്റി സംസാരിച്ചിരുന്നു.
‘അതിലെന്താടോ തെറ്റ്. തനിക്ക് വിളിക്കാന്‍ തോന്നിയാല്‍ വിളിക്ക്. വെറുതെയല്ലല്ലോ. അവര്‍ ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടല്ലേ?’

ഗോവിന്ദ് പലപ്പോഴും കാര്യങ്ങളെ വളരെ ലാഘവ ഭാവത്തില്‍ എടുക്കുവാന്‍ മിടുക്ക് കാണിച്ചിരുന്നു.
നീതു ഗോവിന്ദിന്റെ മറുപടി ഓര്‍മ്മിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ നോക്കി.
‘ സോറി. നിന്നെ നോവിക്കാനായി പറഞ്ഞതല്ല. അതിരിക്കട്ടെ. നിന്റെ ചോദ്യം ഞാന്‍ ഇടയ്ക്കു കയറി മുറിച്ചുകളഞ്ഞു. എന്താണ് നീ ചോദിക്കുവാനൊരുങ്ങിയത്?’
നീതു ചോദ്യം ഒരു തവണ മനസ്സില്‍ പറഞ്ഞു.
‘ ഇടയ്ക്കിടെ, അല്ല, അടിക്കടി ആര്‍തറെ കുറിച്ച് പറയുന്നുവല്ലോ. ഓര്‍മ്മകളില്‍ കിനിയുന്ന സ്‌നേഹം എനിക്ക് കാണാന്‍ സാധിക്കുന്നു. പിന്നെ ..പിന്നെ…എന്തിനു നിങ്ങള്‍ പിരിഞ്ഞു?’

ഏഞ്ചല എന്ത് മറുപടിയായിരിക്കും പറയുന്നെതെന്ന ആകാംഷ നീതുവിനുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു പരിഭ്രമം കലര്‍ന്ന ആകാംഷ. സാധാരണ ഏകകങ്ങള്‍ കൊണ്ട് അവരെ അളന്നുകൂടെന്നു നീതു മനസ്സിലാക്കിയിരുന്നു.
പരിചാരകര്‍ അടുത്തു വന്നു. നേരത്തെ കണ്ട പെണ്‍കുട്ടിയും ഒരു സുമുഖനായ യുവാവുമായിരുന്നു അത്. അയാള്‍ അഭിവാദ്യം പറഞ്ഞു. എന്തെങ്കിലും സേവനം വേണ്ടതുണ്ടോ എന്നവള്‍ ചോദിച്ചു. അയാളുടെ ഇംഗ്ലീഷില്‍ ഫ്രഞ്ച് ചുവച്ചു. എന്നാല്‍ അയാള്‍ ഫ്രഞ്ച്കാരനാണെന്നു തീര്‍ത്തു പറയാന്‍ കഴിയുമായിരുന്നില്ല. അയാളുടെ മുഖം നിറഞ്ഞുള്ള താടി രോമങ്ങള്‍ സുന്ദരമായിരുന്നു. നല്ല ഇണകളെപോലെ തോന്നി അവര്‍. കറുപ്പും വെളുപ്പും കലര്‍ന്ന യൂണിഫോമില്‍ അവരുടെ സൌന്ദര്യം ജ്യാമിതീയ രൂപങ്ങള്‍ പോലെ തോന്നി.

തങ്ങള്‍ക്കു തല്‍ക്കാലം ഒന്നും വേണ്ടതില്ലെന്നു രണ്ടാളും പറഞ്ഞു.
‘ 46 കൊല്ലം ഒരുമിച്ചു ജീവിച്ചതിന് ശേഷം, ഈ വാര്‍ദ്ധക്യത്തില്‍, 2010 ല്‍ നമ്മള്‍ പിരിഞ്ഞതിനു സംഗതിയെന്തെന്നു ചോദിച്ചാലേ ആ ചോദ്യം പൂര്‍ണ്ണമാകൂ നീതൂ…’
ഏഞ്ചല കപ്പില്‍ ശേഷിച്ചിരുന്ന അവസാന കവിള്‍ കോഫി കൂടി കുടിച്ചു. കമര്‍പ്പുള്ള ഏതോ മരുന്ന് കഴിക്കുന്ന ഒരു കുട്ടിയുടെ മുഖഭാവം അവരില്‍ കണ്ടു. നരച്ച മുടിയിഴകള്‍ ചെറു കാറ്റില്‍ അനുസരണക്കേട് കാട്ടി മുന്നോട്ടു ചാടി.
‘ഞാനത് തന്നെയാണ് ഉദ്ദേശിച്ചത്. എന്തിന്? എന്തുകൊണ്ട്? എന്നിട്ടെന്തിങ്ങനെ? എന്താണമ്മാ ഇതിന്റെയൊക്കെ അര്‍ത്ഥം?
നീതു ചൊടിച്ചു.

‘2012 ആഗസ്റ്റ് 18 നിനക്കോര്‍മ്മയില്ലേ? രോഗം ഭേദമായ എന്നെ യാത്രയയക്കാന്‍ നീ അന്ന് എയര്‍പോര്‍ട്ടില്‍ വന്നിരുന്നു. പരിചരിച്ചു രക്ഷിച്ച നീ തന്നെ എന്നെ അവിടെ കൊണ്ട് വിടുകയായിരുന്നുവല്ലോ. അലെപ്പോ ഇന്റര്‍നാഷണല്‍ എയര്‍പോര്‍ട്ടില്‍ നിന്ന് സുരക്ഷിതത്വ ബോധത്തോടെ പറന്നു പൊങ്ങിയ അവസാന വിമാനത്തില്‍ ഞാന്‍ യു കെ യിലേക്ക് പോന്നു. ചെക്ക് ഇന്‍ ലോബിയിലേക്ക് കയറിപ്പോകാന്‍ തുടങ്ങിയ എന്നോട് നീ ചോദിച്ച ചോദ്യം ഇങ്ങനെ ഒന്ന് തന്നെയായിരുന്നു. എന്തുകൊണ്ട്, എന്തുകൊണ്ടാണ്, മണ്ടിയായ ഞാന്‍ ആര്‍തറെ കൊണ്ടുനടക്കുന്നത് എന്ന്. ആ സമയം സൈന്യം വിമാനത്താവളത്തില്‍ നിന്ന് 6 കിലോമീറ്റര്‍ അകലെ വരെ എത്തിയതായി നമ്മള്‍ അറിഞ്ഞു. മടക്ക യാത്ര ശ്രദ്ധാപൂര്‍വ്വമായിരിക്കണമെന്നുമാത്രമാണ് മറുപടിയായി ഞാനന്ന് പറഞ്ഞത്. നീയപ്പോള്‍ പുഞ്ചിരിച്ചു. നിന്റെ പുഞ്ചിരിയില്‍ പടര്‍ന്ന വിഷാദം ഞാനറിഞ്ഞു. എന്നിട്ട്. എന്നിട്ട് ..വീണ്ടും അവനോടു പിണങ്ങി കുടിച്ചു കാലുറക്കാതെ എന്റെ മുന്നില്‍ വന്നു മൂക്കിടിച്ചു വീഴാന്‍ തുടങ്ങി നീയ്. … ആ പഴയ കുരുത്തക്കേട് നിനക്കിപ്പോഴുമുണ്ട്.’

നീതുവിന് തലചുറ്റുന്നതുപോലെ തോന്നി. അവള്‍ ഗോവിന്ദിന്റെ ഉപദേശമോര്‍ത്തു.
സുരക്ഷിതമായ ഒരകലം ഇവരില്‍ നിന്ന് സൂക്ഷിക്കുന്നതല്ലേ നല്ലത്? മുന്‍ പിന്‍ ആലോചിക്കാതെ കയറി ‘അമ്മാ’ എന്ന് വിളിക്കുക കൂടി ചെയ്തു. ഇല്ല. ഇനിയിവരെ അങ്ങനെ വിളിക്കില്ല.
‘ആരെക്കുറിച്ചാണ് നിങ്ങള്‍ പറയുന്നത്? സിറിയയില്‍ നിങ്ങള്‍ എന്തിനു പോയി? ഞാനവിടെ നിങ്ങളെ പരിചരിച്ചുവെന്നാണോ പറയുന്നത്? അമ്മാ….നിങ്ങള്‍ക്ക്…’
നീതു പെട്ടെന്ന് നിറുത്തി.
അവള്‍ അറിയാതെ ‘അമ്മ’ എന്ന വാക്ക് അവളുടെ നാവു ഉച്ചരിച്ചുകളഞ്ഞു.
നീതു ആഹാരം കഴിക്കുന്നത് മതിയാക്കി. വിശപ്പടങ്ങാന്‍ വേണ്ടത് അവള്‍ കഴിച്ചു കഴിഞ്ഞിരുന്നു. ആഹാര സാധനങ്ങള്‍ക്ക് രുചിയും മണവും നഷ്ടപ്പെട്ട പോലെ.
‘ അതെ! നീയില്ലായിരുന്നുവെങ്കില്‍ അവിടെ വച്ച് ഞാന്‍ മരിച്ചുപോകുമായിരുന്നു. വാസ്തവത്തില്‍ മരണം എന്ന ലക്ഷ്യവുമായാണ് ഞാന്‍ സിറിയ സന്ദര്‍ശിച്ചതും. കുലഗോത്രങ്ങളുടെ സ്ഥാപിതബലവും പിന്‍ ചരിത്രവുമില്ലാതെ നിരാലംബരായ പാലായന ജനസംഘങ്ങള്‍ ഏറ്റവും കൂടുതല്‍ അന്നുണ്ടായിരുന്നത് സിറിയയില്‍ ആണെന്ന് ഞാന്‍ മനസ്സിലാക്കിയിരുന്നു. ആര്‍തറുടെ പഠനങ്ങളും ലേഖനങ്ങളും ഞാന്‍ പിന്തുടര്‍ന്നിരുന്നു. അറിയപ്പെടുന്ന നരവംശ ശാസ്ത്രകാരനായിരുന്നു എന്റെ ആര്‍തര്‍.’

ഏതോ ഗുഹാന്തരങ്ങളില്‍ ഉത്ഭവിച്ച്, ഏറെ ദൂരം സഞ്ചരിച്ചു പുറത്തുവരുന്ന സ്വരം പോലെയാണ് ഏഞ്ചലയുടെ ശബ്ദം നീതുവിന് അനുഭവപ്പെട്ടത്.
ആര്‍തര്‍ ബെഞ്ചമിന്‍ എന്നൊരു നരവംശ ശാസ്ത്രകാരനെക്കുറിച്ച് താന്‍ എവിടെയെങ്കിലും കേട്ടിട്ടുണ്ടോ എന്ന് നീതു ഓര്‍മ്മയില്‍ പരതി. അങ്ങനെയൊരു പേര് അവള്‍ക്കു ചികഞ്ഞു നേടാന്‍ കഴിഞ്ഞില്ല.
അവള്‍ ഗോവിന്ദിനെ സമീപിക്കാന്‍ തീരുമാനിച്ചു. ഏഞ്ചലയോട് സംസാരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കവേ തന്നെ അവള്‍ വാട്‌സ്ആപ് വഴി ഗോവിന്ദിനോട് ആ കാര്യം ചോദിച്ചു.

ആര്‍തര്‍ ബെഞ്ചമിന്‍ എന്നൊരു നരവംശ ശാസ്ത്രകാരനെ അറിയാമോ നിനക്ക്? സഹായിക്ക്. അല്ലെങ്കില്‍ എന്റെ കഴുത്തില്‍ കത്തി കയറി ഞാനിപ്പം ചാവും ചെക്കാ….
അങ്ങനെയാണ് അവള്‍ എഴുതിയത്.
ഏതായാലും ആര്‍തര്‍ എന്ന ആളോട് ഈ സ്ത്രീക്ക് അഭേദ്യമായ ഒരു ബന്ധമുണ്ട്. ഇവര്‍ പറയുന്നത് മുഴുവന്‍ ഭാവനയാകാനും വഴിയുണ്ട്. അല്ലെങ്കില്‍ ഇവര്‍ക്ക് ഇതുവരെ ആരും തിരിച്ചറിയാത്ത മാനസിക രോഗമാണ്.
‘ ആഹാ. അതെനിക്ക് പുതിയ അറിവാണല്ലോ. എന്നെ നിങ്ങള്‍ ചിന്താക്കുഴപ്പത്തിലാക്കുന്നു. പിണങ്ങിപ്പിരിഞ്ഞ ആളെ ഓര്‍ത്ത് ജീവിതം തള്ളി നീക്കുക, 2012 ആഗസ്റ്റ് 18 നു ഞാന്‍ നിങ്ങളെ എയര്‍പോര്‍ട്ടില്‍ കൊണ്ടുവിട്ടു എന്ന് പറയുക, മരിക്കാനായി ഇങ്ങോട്ട് വന്നു എന്ന് പറയുക, ….കഥപോലെ. അമ്മാ….2018 ആഗസ്റ്റ് 18 ഒരു ശനിയാഴ്ചയായിരുന്നു. അന്ന് പുലര്‍ച്ചെ മുതല്‍ മൂന്ന് ദിവസം ജലപാനം പോലുമില്ലാതെ ഞാന്‍ പ്രാര്‍ത്ഥിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു.. എന്റെ നീനക്ക് വേണ്ടി.’

നീതുവിന്റെ കണ്ഠമിടറി.
ആ മിഴികള്‍ കദനം ചുരന്നു.
വികാര തീവ്രത അടക്കുവനായി അവള്‍ മൊബൈലില്‍ ശ്രദ്ധിച്ചു.
ഗോവിന്ദ് തന്റെ മെസ്സേജ് കണ്ടില്ല എന്നവള്‍ അറിഞ്ഞു.
പേര് പറയാന്‍ പറ്റാത്ത ഒരു അസുഖ വികാരം അവളില്‍ നിറഞ്ഞു.
ഏഞ്ചല അവളുടെ തോളില്‍ തട്ടി.
‘നീന…നിന്റെ സഹോദരി, അല്ലെ ?’
‘അതെ. ഞങ്ങള്‍ ഇരട്ടകളായിരുന്നു. തിരിച്ചറിയാന്‍ വൈകിയ കാന്‍സര്‍ അവളെ കൊണ്ടുപോയി. ശനിയാഴ്ച ശാസ്ത്രക്ക്രിയക്ക് വിധേയയായ അവള്‍ ഉണര്‍ന്നില്ല. എനിക്ക് പോകുവാനുമാകുമായിരുന്നില്ല.’
‘ശാന്തയാകൂ കുട്ടീ. ജീവിതം അങ്ങനെയാണ്. അതൊരിക്കലും പൂര്‍ണ്ണമായി കണക്കുകൂട്ടലുകള്‍ക്ക് വഴിപ്പെടില്ല. വഴിപ്പെട്ടുകൂടാ..’

ഏഞ്ചല അവളുടെ കൈത്തണ്ടയില്‍ അവരുടെ കൈത്തലം ചേര്‍ത്തമര്‍ത്തി.
സാന്ത്വനം പോലെ ഒരു തണുപ്പ് നീതുവറിഞ്ഞു.
‘എനിക്കറിയാം. പിന്നെ എങ്ങനെ, ആ ദിവസം സിറിയയില്‍ വച്ച് ഞാന്‍ നിങ്ങളെ കണ്ടു ?’
‘ആഹാ! അതാണോ? അന്ന് നിന്റെ പേര് നെരീസാ എന്നായിരുന്നു. ചെറുതെങ്കിലും മനോഹരമായ വീട്ടില്‍, നിന്റെ വീട്ടില്‍, ഞാന്‍ പേയിംഗ് ഗസ്റ്റ് ആയിരുന്നുവല്ലോ. കലശലായ ശ്വാസകോശ അണുബാധ പിടിപെട്ട എന്നെ വീടിലും ആശുപത്രിയിലുമായി നീ ഏറെ പരിചരിച്ചു. മരണത്തെ കൂട്ടാന്‍ തുനിഞ്ഞ എന്നെ നീ തോല്‍പ്പിച്ചു. മരണത്തെയും. പടനീക്കത്തില്‍ ആ വീടും അതിന്റെ ഉടമയും തുടച്ചു നീക്കപ്പെട്ടു. കുലഗോത്രബലം ഇല്ലാത്തവര്‍ ചരിത്രത്തില്‍ രേഖപ്പെടുത്തപ്പെടുന്നില്ല. നിനക്കറിയാമോ? നെരീസ്സ അവളുടെ ഭര്‍ത്താവുമായി നിരന്തരം വഴക്കടിച്ചിരുന്നു. വഴക്കിട്ടുകൊണ്ട് അവര്‍ എന്നെ പരിചരിച്ചു. ഞാനും ആര്‍തറും അങ്ങനെയായിരുന്നു. എനിക്ക് നീ നെരീസ്സയാണ്. സ്‌നേഹത്തിന് പല പേരുകളും രൂപങ്ങളും ഭാവങ്ങളുമുണ്ട്. അതിനെ ഏകരൂപത്തില്‍ ദര്‍ശിക്കുവാന്‍ നിനക്ക് എന്റെ പ്രായമാകണം മോളേ!’

അതുവരെ മനസ്സിനെ അടക്കി ഭരിച്ച വികാര വിചാരങ്ങള്‍ ചത്തു ചാഞ്ഞു. അതിന്റെ ഇടങ്ങളില്‍ ചില പുതുനാമ്പ് പൊങ്ങി. മുളകളുടെ മൂര്‍ത്തരൂപം സങ്കല്‍പ്പിച്ചെടുക്കാനുള്ള ശേഷിയൊന്നും സാധാരണ മനസ്സുകള്‍ക്കില്ല.
തന്റെ വേദനകളും സന്തോഷങ്ങളും തന്നോട് അഭേദ്യമായ ബന്ധമുള്ള കാര്യങ്ങളില്‍ തുടങ്ങുകയും അവിടെത്തന്നെ ഒടുങ്ങുകയും ചെയ്യുന്നു. തന്റെ വേദനകള്‍ക്കും സന്തോഷങ്ങള്‍ക്കും അല്പ്പായുസ്സ് മാത്രമാണുള്ളത്. അവ നിരന്തരം ജനിക്കുകയും മരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. സാധാരണ ജീവിതത്തിന്റെ തനിയാവര്‍ത്തന ചാക്രികതയാണത്.
‘ അമ്മാ …ഞാന്‍..’

(തുടരും)

‘വെയിലിന്‍റെ നിഴല്‍ പോലെ’ – ഒന്നാം അദ്ധ്യായം

വെയിലിന്റെ നിഴല്‍ പോലെ – അദ്ധ്യായം രണ്ട്

വെയിലിന്റെ നിഴല്‍ പോലെ – അദ്ധ്യായം മൂന്ന്‍ 

വെയിലിന്‍റെ നിഴല്‍ പോലെ – അദ്ധ്യായം നാല്

murukeshനോവലിസ്റ്റ്, കഥാകൃത്ത്, കവി, ലേഖകന്‍ എന്നീ നിലകളില്‍ വ്യക്തി മുദ്ര പതിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. സാമൂഹിക നിരീക്ഷണവും വിമര്‍ശനാത്മകമായ അഭിപ്രായ പ്രകടനങ്ങളും മുരുകേഷിനെ വ്യത്യസ്ഥനാക്കുന്നു. സോഷ്യല്‍ മീഡിയയില്‍ വളരെ ആക്ടീവായ മുരുകേഷിന്റെ പല നിരീക്ഷണങ്ങളും ചൂടേറിയ ചര്‍ച്ചകള്‍ക്ക് വഴി തെളിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇംഗ്ലീഷ് മലയാളം ഭാഷകളില്‍ എഴുതുന്ന മുരുകേഷ് ക്രോയ്‌ടോനില്‍ ആണ് സ്ഥിരതാമസം. ഭാര്യയും രണ്ടു മക്കളും ഉണ്ട്.

വായനക്കാരുടെ അഭിപ്രായങ്ങള്‍ രേഖപ്പെടുത്താന്‍ താഴെയുള്ള കമന്റ് കോളം ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. അവഹേളനമോ വ്യക്തിപരമായ അധിക്ഷേപങ്ങളോ അശ്‌ളീലമോ മതനിന്ദയോ ആകാവുന്ന പോസ്റ്റുകള്‍ സൈബര്‍ നിയമപ്രകാരം കുറ്റകരമാണ്.
Post Your Malayalam Comments ( Click here for Malayalam Comments )
Press Esc to close
other news
1 2 3 1,675

More Latest News

സ്റ്റാര്‍ ഹോട്ടല്‍ വേണമെന്ന് ഒടുക്കത്തെ വാശി; പരിധിവിട്ടപ്പോള്‍ ഞാന്‍ ചീത്തവിളിച്ചു; ജയറാം ചിത്രത്തില്‍ നിന്ന്

മമ്മൂട്ടി ചിത്രമായ കസബയിലൂടെ മലയാളത്തിലെത്തിയ നടിയാണ് വരലക്ഷ്മി. എന്നാല്‍ മലയാളത്തിലെ അവരുടെ രണ്ടാമത്തെ ചിത്രമായ ആകാശമിഠായിയില്‍ നിന്നും വരലക്ഷ്മിയെ പുറത്താക്കിയതായി വാര്‍ത്ത വന്നിരുന്നു. നിര്‍മാതാക്കളുമായി യോജിച്ച് പോകാന്‍ കഴിയാത്തതിനാല്‍ ചിത്രത്തില്‍ നിന്നും പിന്‍വാങ്ങുന്നുവെന്നായിരുന്നു നടി അറിയിച്ചത്. എന്നാല്‍ തനിക്ക് ലഭിച്ച ഹോട്ടല്‍ താമസസൗകര്യത്തില്‍ സംതൃപ്തയല്ലാത്തതിനാലാണ് വരലക്ഷമി ചിത്രം ഉപേക്ഷിച്ചതെന്ന് വ്യക്തമായി.

മംഗളം സിഇഒയെ പത്രപ്രവര്‍ത്തക യൂണിയനില്‍ നിന്നും പുറത്താക്കി

മന്ത്രി ഏകെ ശശീന്ദ്രന്റെ രാജിക്ക് ഇടയാക്കിയ ഹണി ട്രാപ്പ് സംഭവത്തില്‍ അറസ്റ്റിലായ മംഗളം ചാനല്‍ സിഇഒ അജിത്ത്കുമാറിനെ കേരള പത്രപ്രവര്‍ത്തക യൂണിയനില്‍(കെയുഡബ്ലിയുജെ) നിന്നും പുറത്താക്കി. പത്തനംതിട്ടയില്‍ ചേര്‍ന്ന യൂണിയന്റെ സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റി യോഗത്തിലാണ് തീരുമാനം. അധാര്‍മ്മിക മാധ്യമപ്രവര്‍ത്തനം നടത്തിയെന്ന് ആരോപിച്ചാണ് നടപടി.

തിരുവനന്തപുരത്ത് കൊല്ലപ്പെട്ട നാല് പേരുടെയും മൃതദേഹങ്ങള്‍ ഏറ്റെടുക്കാന്‍ ആളില്ലാതെ മോര്‍ച്ചറി വരാന്തയില്‍; മൃതദേഹങ്ങള്‍

നന്ദന്‍കോട് കൊല്ലപ്പെട്ട നാലു പേരുടെ മൃതദേഹം തിരുവനന്തപുരം മെഡിക്കല്‍ കോളേജ് മോര്‍ച്ചറിക്ക് മുന്നില് അനാഥമായി കിടക്കുന്നു‍. ഇപ്പോള്‍ തന്നെ മൃതദേഹങ്ങള്‍ തിങ്ങിതിറഞ്ഞ മോര്‍ച്ചറിയില്‍ ഇവ സൂക്ഷിക്കാന്‍ സ്ഥലമില്ലെന്നാണ് ആശുപത്രി അധികൃതര്‍ പറയുന്നത്. ഒരു കുടുംബത്തിലെ നാല് പേരും മരണപ്പെടുകയും കൊലപാതകിയെന്ന് സംശയിക്കപ്പെടുന്ന കുടുംബത്തിലെ അവശേഷിച്ചക്കുന്നയാള്‍ ഒളിവില്‍ പോവുകയും ചെയ്തതോടെ മൃതദേഹങ്ങള്‍ ഏറ്റെടുക്കാനും ആളില്ല. മോര്‍ച്ചറിക്ക് മുന്നിലെ വരാന്തയില്‍ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്ന മൃതദേഹങ്ങള്‍ ഈച്ചയരിച്ച് ദുര്‍ഗന്ധം വമിച്ച് തുടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്.

42000 അടി ഉയരത്തില്‍ ഒരു സുഖപ്രസവം; വിമാനകമ്പനി കുഞ്ഞിനു നല്‍കുന്ന സമ്മാനം

ഗിനിയയില്‍ നിന്നും ഇസ്താംബൂളിലേക്കു പോയ ടര്‍ക്കിഷ് എയര്‍ലൈന്‍സിലാണ് 42000 അടി ഉയരത്തില്‍ വച്ച് നാഫി ഡയബി എന്ന ഫ്രഞ്ച് യുവതി ഒരു പെണ്‍കുഞ്ഞിന് ജന്മം നല്‍കിയത്. കടിഞ്ഞു എന്നാണ് ഈ കുഞ്ഞിന്പേര് നല്‍കിയിരിക്കുന്നത്.

നന്തൻകോട്ട് കൂട്ടക്കൊല നടന്ന വീട്ടിനുള്ളിൽ നിന്നു കത്തിക്കരിഞ്ഞ നിലയിൽ ഡമ്മിയും; അതിബുദ്ധിമാനായ മകൻ ശ്രമിച്ചത്

നന്തൻകോട്ട് കൂട്ടക്കൊല നടന്ന വീട്ടിനുള്ളിൽ നിന്നു കത്തിക്കരിഞ്ഞ നിലയിൽ ഡമ്മി കണ്ടെത്തി. പകുതി കത്തിക്കരിഞ്ഞ നിലയിലാണ് ഡമ്മി. കൊല്ലപ്പെട്ട ദമ്പതികളുടെ കാണാതായ മകൻ കേഡൽ ജീൻസൺ രാജുമായി ഡമ്മിക്കു സാദൃശ്യമുണ്ട്. ജീൻസൺ തന്നെയാണ് കൃത്യം നടത്തിയതെന്ന സംശയം ബലപ്പെടുത്തുന്നതാണ് ഇപ്പോൾ കണ്ടെത്തിയിരിക്കുന്ന ഡമ്മി.

യുകെ മലയാളികള്‍ ഇടുക്കി ചാരിറ്റി ഗ്രൂപ്പിനെ അനുഗ്രഹിച്ചു; ഇതുവരെ ലഭിച്ചത് 1821 പൗണ്ട്

ഇടുക്കി ചാരിറ്റി ഗ്രൂപ്പ് തോപ്രാംകുടിയിലെ വര്‍ക്കി ജോസഫിനും മലയാറ്റൂരിലെ ഷാനുമോന്‍ ശശിധരനും വേണ്ടി നടത്തിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന ചാരിറ്റിക്ക് ഇതുവരെ 1821 പൗണ്ട് ലഭിച്ചു. ചാരിറ്റി കളക്ഷന്‍ ഈ മാസം 17-ാം തിയതി തിങ്കളാഴ്ച വരെ തുടരാന്‍ ഇടുക്കി ചാരിറ്റി ഗ്രൂപ്പ് തീരുമാനിച്ചു. പിരിഞ്ഞു കിട്ടുന്ന പണം തൊട്ടടുത്തദിവസം നാട്ടില്‍ പോകുന്ന ഇടുക്കി സ്വദേശിയുടെ കൈവശം ചെക്കായി കൊടുത്തു വിട്ട് ബന്ധപ്പെട്ടവര്‍ക്ക് കൈമാറും എന്നറിയിക്കുന്നു.

മിമിക്രിയിൽ നിന്നും സിനിമാരംഗത്തേക്ക് വന്ന പ്രശസ്ത കലാകാരന്‍ അസീസിന് നെടുമങ്ങാടിന് ക്രൂരമർദ്ദനം

തിരുവനന്തപുരം നിശാഗന്ധി ഓഡിറ്റോറിയത്തില്‍ പ്രതിഷേധക്കൂട്ടായ്മ നടത്താന്‍ മിമികി കലാകാരന്മാര്‍ തീരുമാനിച്ചിട്ടുണ്ട്. വൈകിയെത്തിയത് സത്യമാണെങ്കിലും അതിന്റെ പേരില്‍ മര്‍ദിച്ചത് തീര്‍ത്തും പ്രതിഷേധാര്‍ഹമാണെന്ന് മിമിക്രി അസോസിയേഷന്‍ സെക്രട്ടറി കെ.എസ്. പ്രസാദ് പ്രതികരിച്ചു

മുൻധാരണകൾ തിരുത്തി ട്രംപ് - ഷി കൂടിക്കാഴ്ച; പുതിയ വാ​ണി​ജ്യ​ബ​ന്ധ​ങ്ങ​ൾ നൂ​റു​ദി​വ​സ​ത്തി​ന​കം

ചൈ​ന വി​ല താ​ഴ്ത്തി ക​യ​റ്റു​മ​തി ന​ട​ത്തി അ​മേ​രി​ക്ക​ൻ തൊ​ഴി​ലു​ക​ൾ മോ​ഷ്ടി​ക്കു​ന്നു എ​ന്ന നി​ല​പാ​ട് ട്രം​പ് തി​രു​ത്തി. ഷി​യാ​ക​ട്ടെ ചൈ​ന​യു​ടെ ഭീ​മ​മാ​യ വ്യാ​പ​ര​മി​ച്ചം സ്വ​ന്ത​രാ​ജ്യ​ത്ത് പ​ണ​പ്പെ​രു​പ്പം കൂ​ട്ടു​ന്നു​വെ​ന്ന് തു​റ​ന്നു​പ​റ​ഞ്ഞു. അ​മേ​രി​ക്ക​ൻ ക​യ​റ്റു​മ​തി കൂ​ട്ടാ​നും ചൈ​ന​യു​ടെ വ്യാ​പാ​ര​മി​ച്ചം കു​റ​യ്ക്കാ​നു​മു​ള്ള ച​ർ​ച്ച​ക​ൾ 100 ദി​വ​സം കൊ​ണ്ട് ഫ​ല​പ്രാ​പ്തി​യി​ലെ​ത്തി​ക്കാ​ൻ ധാ​ര​ണ​യു​ണ്ടാ​യ​തു വ​ലി​യ നേ​ട്ട​മാ​യി.

ഒരു കുടുംബത്തിലെ നാലു പേരെ കൊല്ലപ്പെട്ട നിലയില്‍ കണ്ടെത്തിയ സംഭവം; മകന്‍ കേഡൽ

നന്തൻകോട് ക്ലിഫ്ഹൗസിന് സമീപമുള്ള വീടിനുള്ളിൽ ഒരു കുടുംബത്തിലെ നാലു പേരെ കൊല്ലപ്പെട്ട നിലയിൽ കണ്ടെത്തി. മാർത്താണ്ഡം നേശമണി കോളേജിൽ ഹിസ്‌റ്ററി പ്രൊഫസറായി വിരമിച്ച രാജാ തങ്കം, ഭാര്യ റിട്ട.ഡോക്ടർ ജീൻ പദ്മ, മകൾ കരോലിൻ, ജീൻ പദ്മയുടെ കുഞ്ഞമ്മ ലളിത എന്നിവരാണ് മരിച്ചത്.

അവസാനം ആ വീട് വിറ്റു ! വിജയമല്യയുടെ ഗോവയിലെ ആഡംബര വില്ല വിറ്റ

കഴിഞ്ഞ രണ്ടു തവണയും ലേലം നടത്താനുള്ള നീക്കം പാളിയിരുന്നു. 2016 ഒക്ടോബറിൽ നടന്ന ആദ്യ ലേലത്തിൽ അടിസ്ഥാന വിലയായി 85.29 കോടി രൂപയാണു നിശ്ചയിച്ചിരുന്നത്. ഡിസംബറിൽ നടത്തിയ ലേലത്തിൽ 81 കോടിയാക്കി കുറച്ചെങ്കിലും ആരും ലേലം വിളിച്ചില്ല. തുടർന്ന് ഈ വർഷം മാർച്ച് ആറിനു നടത്തിയ ലേലത്തിൽ വില 73 കോടിയാക്കി കുറച്ചിരുന്നു

മിനിമം വേതനം മണിക്കൂറിന് 10 പൗണ്ടാക്കുമെന്ന് കോര്‍ബിന്‍

ലണ്ടന്‍: മിനിമം വേതനം വര്‍ദ്ധിപ്പിക്കുമെന്ന വാഗ്ദാനവുമായി തെരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണം ലേബര്‍ പാര്‍ട്ടി ആരംഭിച്ചു. അടുത്ത പൊതുതെരഞ്ഞെടുപ്പില്‍ തങ്ങള്‍ വിജയിച്ചാല്‍ മാസങ്ങള്‍ക്കുള്ളില്‍ വേതന വര്‍ദ്ധനവ് നടപ്പിലാക്കുമെന്നാണ് ജെറമി കോര്‍ബിന്‍ പ്രഖ്യാപിച്ചത്. മണിക്കൂറിന് 10 പൗണ്ട് കുറഞ്ഞ വേതനം ലഭ്യമാക്കുന്ന വിധത്തിലാണ് മാറ്റങ്ങള്‍ വിഭാവനം ചെയ്യുന്നത്. 2020ഓടെ തൊഴിലാളികള്‍ക്ക് മികച്ച മിനിമം വേതനം ലഭ്യമാക്കാനാണ് ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്. സര്‍ക്കാര്‍ ഇപ്പോള്‍ ലക്ഷ്യമിടുന്നതിലും കൂടുതലാണ് ലേബര്‍ ലക്ഷ്യമിടുന്ന നിരക്ക്.

പരീക്ഷാഫലം ഉയര്‍ത്താന്‍ വിചിത്ര മാര്‍ഗവുമായി സ്‌കൂള്‍; വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെ വീട്ടില്‍നിന്നും എക്‌സ്‌ബോക്‌സുകളും പ്ലേസ്റ്റേഷനുകളും പിടിച്ചെടുക്കുന്നു

ലണ്ടന്‍: ഇംഗ്ലണ്ടിലെ മുന്‍നിര അക്കാഡമി, പരീക്ഷാഫലം ഉയര്‍ത്തുന്നതിനായി വിചിത്ര മാര്‍ഗം അവലംബിക്കുന്നു. വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെ വീട്ടില്‍ നിന്ന് എക്‌സ്‌ബോക്‌സുകളും പ്ലേ സ്റ്റേഷനുകളും സ്‌കൂള്‍ അധികൃതര്‍ പിടിച്ചെടുത്തു. കിംഗ് സോളമന്‍ അക്കാഡമിയാണ് വിചിത്ര നടപടിയുമായി രംഗത്തെത്തിയത്. രക്ഷിതാക്കളുടെ സമ്മതത്തോടെ ഇത്തരം യെിമിംഗ് ഉപകരണങ്ങളും മൊബൈല്‍ ഫോണുകളും പിടിച്ചെടുത്തതായി പ്രിന്‍സിപ്പല്‍ മാക്‌സ് ഹെയ്മന്‍ഡോര്‍ഫ് അറിയിച്ചു. ഗ്രേഡുകള്‍ ഉയര്‍ത്താനും വിദ്യാര്‍ത്ഥികളുടെ പെരുമാറ്റം നന്നാക്കാനുമാണ് നടപടിയെന്നാണ് വിശദീകരണം.

വെള്ളാപ്പള്ളിയിലും വീഴ്ച വരുത്താനൊരുങ്ങി പൊലീസ്; കേസില്‍ ഒന്നാം പ്രതിയുടെ മൊഴിയെടുക്കാന്‍ പോയത് രണ്ടാം പ്രതിയുടെ

ആലപ്പുഴ: വെളളാപ്പളളി നടേശന്‍ എന്‍ജിനീയറിങ് കോളെജിലെ വിദ്യാര്‍ത്ഥി ആത്മഹത്യയ്ക്ക് ശ്രമിച്ച സംഭവത്തിലെ കേസന്വേഷണത്തിലും പൊലീസിന് വീഴ്ച. മൊഴിയെടുക്കാന്‍ പോയ വളളികുന്നം പൊലീസ് സ്റ്റേഷനിലെ രണ്ടു പൊലീസുകാരാണ് അന്വേഷണത്തിന്റെ ആദ്യഘട്ടത്തില്‍ തന്നെ വീഴ്ച വരുത്തിയത്. രണ്ടാംപ്രതിയും ബിഡിജെഎസ് നേതാവുമായ കോളേജ് മാനേജര്‍ സുഭാഷ് വാസുവിന്റെ കാറിലാണ് പൊലീസുകാര്‍ മൊഴിയെടുക്കാന്‍ എത്തിയത്.

അഞ്ച് വര്‍ഷത്തേക്ക് കുടിയേറ്റ നിരോധനം ഏര്‍പ്പെടുത്തണമെന്ന് ടോറി എംപിമാര്‍; തദ്ദേശവല്‍ക്കരണം യുകെയിലും?

ലണ്ടന്‍: ഗള്‍ഫ് നാടുകളില്‍ പ്രാവര്‍ത്തികമാക്കിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്ന തേേദ്ദശവല്‍ക്കരണം യുകെയിലെ തൊഴില്‍മേഖലകളിലും വരുമോ എന്ന് ആശങ്ക. രാജ്യത്ത് അഞ്ച് വര്‍ഷത്തേക്ക് കുടിയേറ്റ നിരോധനം ഏര്‍പ്പെടുത്തണമെന്ന് മുതിര്‍ന്ന കണ്‍സര്‍വേറ്റീവ് എംപിമാര്‍ പ്രധാനമന്ത്രിയോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. അവിദഗ്ദ്ധ മേഖലയിലെ വിസകള്‍ നിയന്ത്രിച്ച് ചെറുപ്പക്കാരും തൊഴിലില്ലാത്തവരുമായ യുകെ പൗരന്‍മാര്‍ക്ക് അവസരം നല്‍കണമെന്നാണ് ഇവര്‍ ആവശ്യപ്പെടുന്നത്. യൂറോപ്യന്‍ സിംഗിള്‍ മാര്‍ക്കറ്റില്‍ നിന്ന് പുറത്തു പോകണമെന്നും അതിര്‍ത്തികളില്‍ യുകെ ആധിപത്യം സ്ഥാപിക്കണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്ന കടുത്ത ബ്രെക്‌സിറ്റ് അനുകൂലികളായ എംപിമാരാണ് ഈ ആവശ്യവുമായി രംഗത്തെത്തിയിരിക്കുന്നത്.

ജിഷ്ണുകേസ്, വൈസ് പ്രിന്‍സിപ്പല്‍ ശക്തിവേല്‍ കോയമ്പത്തൂരിൽ അറസ്റ്റില്‍; പോലീസ് പ്രഖ്യാപിച്ച പാരിതോഷികം വേണ്ടെന്ന് വിവരം

ശക്തിവേലിന്റെ അറസ്റ്റുവിവരം പുറത്തുവരുമുന്‍പുതന്നെ ജിഷ്ണുവിന്റെ കുടുംബവുമായി സര്‍ക്കാര്‍ ചര്‍ച്ചയ്ക്ക് ശ്രമം തുടങ്ങിയിരുന്നു. സര്‍ക്കാര്‍ നിയോഗിച്ച സ്പെഷ്യല്‍ പ്രോസിക്യൂട്ടര്‍ സി.പി.ഉദയഭാനുവും സ്റ്റേറ്റ് അറ്റോര്‍ണി എം.വി.സോഹനും എന്നിവര്‍ തിരുവനന്തപുരം മെഡിക്കല്‍ കോളജില്‍ ജിഷ്ണുവിന്റെ അമ്മയേയും അമ്മാവനേയും കാണും. നേരത്തേ സിപിഐ സംസ്ഥാനസെക്രട്ടറി കാനം രാജേന്ദ്രന്‍ ജിഷ്ണുവിന്റെ ബന്ധുക്കളുമായി ആശുപത്രിയില്‍ കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തിയിരുന്നു.

യുഎസ് ഉത്തരകൊറിയക്കെതിരേ പടപ്പുറപ്പാട് തുടങ്ങി; വിമാനവാഹിനി കപ്പൽ കൊറിയൻ ഉപദ്വീപിൽ, ലോകരാജ്യങ്ങൾ ആശങ്കയിൽ

ഉത്തരകൊറിയക്കെതിരേ യുഎസ് സൈന്യം പടപ്പുറപ്പാട് തുടങ്ങിയതായി റിപ്പോർട്ട്. കൊറിയൻ ഉപദ്വീപിൽ യുഎസ് വിമാനവാഹിനി കപ്പൽ നങ്കൂരമിട്ടതായാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ. വിമാനവാഹിനി കപ്പലായ യുഎസ്എസ് കാൾ വിൻസനാണ് നങ്കൂരമിട്ടിരിക്കുന്നത്. കഴിഞ്ഞ മാസം ദക്ഷിണകൊറിയൻ സൈന്യവുമായി അമേരിക്ക നടത്തിയ സംയുക്ത അഭ്യാസ പ്രകടനങ്ങളിലും കാൾ വിൻസണ്‍ പങ്കാളിയായിരുന്നു. അതേസമയം, സിറിയക്ക് പിന്നാലെ ഉത്തരകൊറിയക്കെതിരെയും നടപടികളുമായി അമേരിക്ക മുന്നോട്ട് പോവുന്നത് ലോകരാജ്യങ്ങൾ ആശങ്കയോടെയാണ് കാണുന്നത്.
© Copyright MALAYALAM UK 2017. All rights reserved.
Please wait...

2017 Calender Request Form

ആളുകള്‍ വ്യാജ വിലാസങ്ങള്‍ നല്കാന്‍ ഇടയുളളതിനാല്‍ ടെലിഫോണില്‍ വിളിച്ച് വിലാസം ഉറപ്പുവരുത്തിയ ശേഷം ആയിരിക്കും കലണ്ടര്‍ അയക്കുക. ശരിയായ ടെലിഫോണ്‍ നമ്പര്‍ ചേര്‍ക്കാത്തവര്‍ക്ക് കലണ്ടര്‍ അയയ്ക്കുന്നതല്ല.